پرش به محتوا

صفحهٔ اصلی: تفاوت میان نسخه‌ها

از صبح نجف
بدون خلاصۀ ویرایش
جزبدون خلاصۀ ویرایش
برچسب: ویرایش مبدأ ۲۰۱۷
 
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات آیه
<div style="background: linear-gradient(135deg, #ffffff 0%, #e8f4f8 100%); padding: 40px 20px; border-radius: 24px; margin-bottom: 25px; text-align: center; box-shadow: 0 5px 20px rgba(0,120,130,0.08); border-bottom: 3px solid #14b8a6;">
| عرض =  
<div style="font-size: 42px; font-weight: 300; color: #0d9488;">صبح نجف</div>
| تصویر = آیه ۲۱۷ سوره بقره.png
<div style="font-size: 16px; margin-top: 12px; color: #2c7a7b;">ویکی تخصصی امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام)</div>
| اندازه تصویر =  
<div style="font-size: 13px; margin-top: 18px; color: #319795;">▸ نور علم در سایه ولایت ◂</div>
| توضیح_تصویر =  
</div>
| عنوان = آیه ۲۱۷ بقره و غدیر
| سوره = بقره
| آیه = ۲۱۷
| جزء = ۲
| شأن نزول =
| مکان نزول = مدینه
| موضوع =
| صوت = صوت ۲۱۷ بقره.mp3
| ترجمه صوتی = ترجمه ۲۱۷ بقره.mp3
}}
==آیه‌ای درباره دشمنان غدیر==
آیه ۲۱۷ سوره بقره از جمله آیات استفاده‌شده در رخداد غدیر است. بستر استفاده از این آیه از سوی برخی محققان چنین ترسیم شده است: على بن ابى‏‌طالب‏ عليه السلام آن امامى است كه پيامبر صلى الله عليه و آله او را سبب [[امتحان الهى با اميرالمؤمنين عليه السلام|امتحان]] امت قرار داد: {{متن عربی|لَوْ لا انْتَ يا عَلِىُّ لَمْ يُعْرَفِ الْمُؤْمِنُونَ بَعْدى|ترجمه=اى على، اگر تو نبودى، مؤمنان بعد از من شناخته نمى‏‌شدند}}.<ref>مناقب آل ابی‌طالب، ج۳، ص۲۰۶.</ref>


پيامبر صلى الله عليه و آله قسمتی از مراسم غدير را به توصیف دشمنان ائمه ‏عليهم السلام اختصاص داد و‌ آینده آنان قرار داد. اقتباس از چند آيه و تضمين آياتى ديگر براى اين منظور، روى هم ۱۵ آيه را زیر عنوان اين بخش قرار داده است. در اين آيات از يک سو اوصاف و رفتار [[دشمنان اهل بیت و غدیر|دشمنان اهل ‏بیت ‏علیهم السلام]] در دنيا مطرح شده، از سوى ديگر جزاى اعتقاد و عملشان در دنيا و آخرت بيان شده كه سقوط ارزش اعمالشان از جمله آنهاست.<ref>غدیر در قرآن، ج۲، ص۳۶۱.</ref>
<div style="margin-bottom: 20px; padding-right: 8px;">
<span style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; font-size: 22px; font-weight: 600; color: #0d9488;">📖 سیره و زندگی امیرالمؤمنین علی (ع)</span>
</div>


این آیات ۱۵ آیه هستند که از جمله آنها آيه ۲۱۷ سوره بقره است: {{قرآن|يَسْئَلُونَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرامِ قِتالٍ فِيهِ قُلْ قِتالٌ فِيهِ كَبِيرٌ وَ صَدٌّ عَنْ سَبِيلِ اللَّه وَ كُفْرٌ بِهِ وَ إِخْراجُ أَهْلِهِ مِنْهُ أَكْبَرُ عِنْدَ اللَّه وَ الْفِتْنَةُ أَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ وَ لا يَزالُونَ يُقاتِلُونَكُمْ حَتَّى يَرُدُّوكُمْ عَنْ دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطاعُوا وَ مَنْ يَرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دِينِهِ فَيَمُتْ وَ هُوَ كافِرٌ فَأُولئِكَ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ فِى الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ وَ أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ|ترجمه=از تو درباره ماه حرام و جنگ در آن سؤال مى‏‌كنند؛ بگو جنگ در آن كار بزرگى است و ايجاد مانع بر سر راه خدا و كفر به اوست؛ و خارج‌كردن اهلش از آن نزد خدا بالاتر است، و فتنه از قتل هم بالاتر است. آنان همچنان با شما جنگ مى‏‌كنند تا اگر بتوانند شما را از دينتان باز گردانند. هركس از شما از دين خود باز گردد و در حالى بميرد كه كافر باشد، چنين كسانى همانانى هستند كه اعمالشان در دنيا و آخرت سقوط مى‏‌كند و آنان اصحاب آتش هستند كه براى هميشه در آنند}}.
<div style="display: flex; gap: 25px; margin-bottom: 50px; flex-wrap: wrap;">
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 ولادت و دوران کودکی</div>
</div>
* [[ولادت حضرت علی در کعبه]]
* [[نسب‌شناسی امیرالمؤمنین]]
* [[دوران کودکی در خانه پیامبر]]
* [[القاب و کنیه‌های حضرت علی]]
* [[شباهت‌های حضرت علی با پیامبر]]
</div>


== آیه در متن خطبه ==
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
آیه ۲۱۷ سوره بقره در متن [[خطبه غدیر]] چنین گزارش شده است: {{متن عربی|مَعاشِرَ النّاسِ، انَّما اكْمَلَ اللَّه عَزَّ وَ جَلَّ دينَكُمْ بِامامَتِهِ. فَمَنْ لَمْ يَأْتَمَّ بِهِ وَ بِمَنْ يَقُومُ مَقامَهُ مِنْ وُلْدى مِنْ صُلْبِهِ الى يَوْمِ الْقِيامَةِ وَ الْعَرْضِ عَلَى اللَّه عَزَّ وَ جَلَّ فَاولئِكَ الَّذينَ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ فِى الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ وَ فِى النَّارِ هُمْ خالِدُونَ »لا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذابُ وَ لا هُمْ يُنْظَرُونَ|ترجمه=اى مردم، خداوند دين شما را با امامت او كامل نمود. پس هركس اقتدا نكند به او و كسانى كه جانشين او از فرزندان من از نسل او هستند تا روز قيامت و روز رفتن به پيشگاه خداوند عزوجل، چنين كسانى اعمالشان در دنيا و آخرت از بين رفته و در آتش دائمى خواهند بود. عذاب آنان تخفيف نمى‏‌يابد و به آنان مهلت داده نمى‏‌شود}}.<ref>اسرار غدیر، ص۱۴۶، بخش۵.</ref>
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 جوانی و بعثت</div>
</div>
* [[اولین مسلمان یا نخستین مؤمن]]
* [[لیله المبیت و فداکاری حضرت علی]]
* [[معجزات حضرت علی در دوران مکه]]
* [[حضور در شعب ابی‌طالب]]
* [[هجرت به مدینه و پیمان برادری]]
</div>


== موقعیت تاریخی استفاده از  آیه ==
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
موقعیت تاریخی استفاده از آیه ۲۱۷ سوره بقره در خطبه غدیر چنین ترسیم شده است: لحظاتى پس از بلندكردن اميرالمؤمنين‏ عليه السلام بر فراز منبر و معرفى او به عنوان ولی منصوب الهی و پس از پایان اقرار گرفتن از مردم، پيامبر صلى الله عليه و آله اولين برخورد درباره انكار چنين ولايتى را با قاطعيت نشان داد. او اعمال منکران [[امامت]] دوازده امام‏ عليهم السلام را بى‌‏ارزش خواند و آنان را به جهنم بشارت داد.
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 ازدواج با حضرت فاطمه</div>
</div>
* [[ازدواج علی و فاطمه (س)]]
* [[مهریه و مراسم عروسی]]
* [[زندگی مشترک و همسرداری]]
* [[فرزندان حضرت علی از حضرت فاطمه]]
* [[فضایل حضرت فاطمه در کلام علی (ع)]]
</div>
</div>


پيامبر صلى الله عليه و آله اين هدف را با اقتباس از دو آيه (آیه ۲۱۷ بقره و آیه ) كه درباره مرتدان از اسلام است و ارتباط كاملى به موضوع دارد مطرح فرمود و با استفاده از فقره آخر هر دو آيه -كه نتيجه ارتداد است-  كلام خود را كامل کرد. آيه سوره بقره با افزودن {{متن عربی|الَّذينَ}} به‌صورت {{متن عربی|فاولئك الَّذِينَ حَبِطَتْ...}} آمده و به‌جاى {{قرآن|أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ}} اختصاراً جمله {{متن عربی|وَ فِى النَّارِ هُمْ خالِدُونَ}} ذكر شده است.<ref>غدیر در قرآن، ج۲، ص۳۸۳.</ref>
<div style="display: flex; gap: 25px; margin-bottom: 50px; flex-wrap: wrap;">
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 غزوات و شجاعت‌ها</div>
</div>
* [[غزوه بدر و کشتن عتبه و شیبه]]
* [[غزوه احد و رشادت‌های علی (ع)]]
* [[غزوه خندق و کشتن عمرو بن عبدود]]
* [[غزوه خیبر و فتح قلعه]]
* [[غزوه حنین و فتح‌الفتوح]]
* [[سریه‌های به فرماندهی حضرت علی]]
</div>


== موقعیت قرآنی آیه ==
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
از سوی برخی محققان، موقعیت قرآنی آیه ۲۱۷ سوره بقره چنین ترسیم شده است: این آیه  درباره جنگ و حرمت آن در ماه‌هاى حرام است. از اواسط آيه سخن به مقايسه قتل و فتنه‌انگيزى منتقل مى‌‏شود و اينكه «فتنه‌انگیزی از قتل بزرگ‌تر است» و در پى آن مسئله ارتداد (بازگشت از دين) مطرح مى‌شود و اینکه كسى كه با حال ارتداد بميرد به سقوط اعمال و آتش همیشگی جهنم جزا داده مى‏‌شود.<ref>غدیر در قرآن، ج۲، ص۳۸۳.</ref>
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 دوران خلافت ظاهری</div>
</div>
* [[بیعت با حضرت علی]]
* [[جنگ جمل و مقابله با ناکثین]]
* [[جنگ صفین و ماجرای حکمیت]]
* [[جنگ نهروان و خوارج]]
* [[سیاست‌های اقتصادی و عدالت علوی]]
* [[نامه‌های سیاسی حضرت علی]]
</div>


== تحليل اعتقادى آیه ==
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
درباره آمدن آیه ۲۱۷ سوره بقره در [[خطبه غدیر]] از نظر اعتقادی چنین گفته شده است: در بُعد تفسيرى كلام پيامبر صلى الله عليه و آله در اين قسمت از خطبه نسبت به این آیه اين نكته حائز اهميت است كه در این آیه موضوع سخن از كسانى است كه پس از شناخت برهان‌ها و پذيرفتن دين الهى مرتد و كافر مى‏‌شوند و از اسلام باز مى‌گردند. اين افراد در كلام حضرت به كسانى تأويل شده‏‌اند كه پس از اعلام كمال دين با [[امامت]] دوازده امام ‏عليهم السلام، باز هم از پذيرفتن امامت آنان سر باز مى‌زنند و با اين كار خود مرتد و كافر مى‏‌شوند. نكته فوق را پيامبر صلى الله عليه و آله در سه مرحله بيان فرموده است:
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 شهادت و میراث علمی</div>
</div>
* [[ضربت خوردن در محراب]]
* [[شهادت و وصایای حضرت علی]]
* [[تاریخ و محل دفن (نجف اشرف)]]
* [[فضایل و مناقب از زبان اهل سنت]]
* [[کرامات و معجزات پس از شهادت]]
* [[زیارت‌نامه‌های امیرالمؤمنین]]
</div>
</div>


===امامت دوازده امام يعنى دين كامل===
<div style="margin-bottom: 20px; margin-top: 20px; padding-right: 8px;">
با در نظر گرفتن اينكه اين قطعه از كلام پيامبر صلى الله عليه و آله دقيقاً پس از بلندكردن و معرفى اميرالمؤمنين ‏عليه السلام ادا شده، اولين كلام حضرت آن است كه «خداوند عزوجل دين شما را با امامت او كامل نموده است». اين يک اتمام حجت براى كسانى است كه ادعاى اسلام دارند، ولى با نپذيرفتن امامت تصريح مى‏‌كنند كه «ما دين كامل نمى‏‌خواهيم»، در حالی که از قرآن استفاده می‌شود که «دين ناقص مانند بى‏‌دينى است».
<span style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; font-size: 22px; font-weight: 600; color: #0d9488;">💎 نهج‌البلاغه و حکمت‌های علوی</span>
</div>


در تکمیل این مطلب گفته شده که مسئله فقط بر سر [[امامت]] اميرالمؤمنين ‏عليه السلام نيست، بلكه شرط دين كامل پذيرفتن امامت بلافصل [[معصومین علیهم السلام|دوازده امام معصوم‏ عليهم السلام]] پس از پيامبر صلى الله عليه وآله است. روشن‏‌ترين راه براى فهماندن اين باقيمانده سخن عبارت {{متن عربی|بِمَنْ يَقُومُ مَقامَهُ|ترجمه=كسانى كه جانشين او می‌شوند}} است؛ يعنى اگر تعيين امام الزاماً بايد از سوى خدا باشد، طبعاً بعد از على بن ابى‏‌طالب‏ عليه السلام هم بايد تا آخر دنيا امامانى از سوى خداوند معين شده باشند كه با عبارت «از فرزندان من از صلب علی علیه السلام» آنان را تعيين فرموده است.<ref>غدیر در قرآن، ج۲، ص۳۸۴-۳۸۵.</ref>
<div style="display: flex; gap: 25px; margin-bottom: 50px; flex-wrap: wrap;">
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 خطبه‌های مشهور</div>
</div>
* [[خطبه شقشقیه (خطبه ۳)]]
* [[خطبه قاصعه (خطبه ۱۹۲)]]
* [[خطبه بدون الف (خطبه ۲۳۴)]]
* [[خطبه غراء (خطبه ۸۳)]]
* [[خطبه متقین (خطبه ۱۹۳)]]
</div>


===منكران امامت تا روز قيامت===
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
در اين قسمت از خطبه غدير تأكيد خاصى بر مسئله قيامت با دو عبارت كنار يكديگر شده است: «تا روز قيامت و روز رفتن به پيشگاه خداوند عزوجل». از نظر ادبى اين «جار و مجرور» متعلق به يكى از دو فعل متقدم ({{متن عربی|«لَمْ يَأْتَمَّ»|ترجمه=اقتدا نکند}} و {{متن عربی|يَقُومُ|ترجمه=به‌پا ایستاد}}) مى‌تواند باشد و هر دو معناى صحيح دارد: اگر متعلق به فعل دوم باشد منظور از آن استمرار [[امامت]] دوازده امام ‏عليهم السلام تا روز قيامت است. اگر متعلق به فعل اول باشد منظور از آن عموم منكران امامت دوازده امام ‏عليهم السلام از روز رحلت پيامبر صلى الله عليه و آله تا برپايى قيامت است و اختصاصى به بيعت‌شكنان روزهاى اول خلافت نخواهد داشت.
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 نامه‌های تاریخی</div>
</div>
* [[نامه به مالک اشتر (نامه ۵۳)]]
* [[نامه به عثمان بن حنیف (نامه ۴۵)]]
* [[نامه به محمد بن ابی‌بکر (نامه ۲۷)]]
* [[نامه به امام حسن (ع) (نامه ۳۱)]]
* [[نامه به معاویه (نامه ۲۸)]]
</div>


عبارت «روز رفتن به پيشگاه خداوند عزوجل» را مى‏‌توان شاهدى بر احتمال دوم، يعنى متعلق‌بودن به {{متن عربی|لَمْ يَأْتَمَّ}} دانست؛ زيرا عرضه بر خداوند نوعى اشاره به آمادگى براى پاسخ‌گويى است و حضرت به این وسيله به منكران امامت هشدار مى‏‌دهد. اگر چه با پذيرفتن احتمال اول هم باز اطلاق عبارت شامل همه منكران امامت در گستره زمان و مكان خواهد بود.<ref>غدیر در قرآن، ج۲، ص۳۸۵-۳۸۶.</ref>
<div style="flex: 1; min-width: 280px; background: #ffffff; border-radius: 20px; padding: 22px; box-shadow: 0 4px 18px rgba(0,0,0,0.04); border: 1px solid #cdeef0;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 12px; margin-bottom: 18px;">
<div style="font-size: 18px; font-weight: 600; color: #0d9488;">🔹 کلمات قصار و حکمت‌ها</div>
</div>
* [[حکمت‌های اخلاقی (۱ تا ۱۰۰)]]
* [[حکمت‌های سیاسی و اجتماعی]]
* [[حکمت‌های اعتقادی و توحیدی]]
* [[مواعظ و نصایح علوی]]
* [[وصایای حضرت علی به فرزندان]]
</div>
</div>


===جزاى منكرين امامت ائمه ‏عليهم السلام===
<div style="background: #f0fafc; border-radius: 28px; padding: 20px 15px; margin: 30px 0 25px 0; border: 1px solid #bce0e8;">
مسئله ارتداد و بازگشت از دين الهى نزد خداوند از كفر بالاتر است. اكنون كه نپذيرفتن امامت [[معصومین علیهم السلام|ائمه‏ عليهم السلام]] نزد خداوند ارتداد و بازگشت از اسلام است، در اين قسمت خطبه با استناد به آيه دو جزاى مهم براى اين انسان‏‌هاى بى‏‌پروا نسبت به دينشان در نظر گرفته شده است:
<div style="text-align: center; margin-bottom: 25px;">
====حبط اعمال====
<div style="font-size: 32px; color: #0d9488;">⭐️ غدیر خم ⭐️</div>
<div style="font-size: 14px; color: #2c7a7b; margin-top: 8px;">عیدالله الاکبر | اکمال دین و اتمام نعمت | مهم‌ترین واقعه تاریخ اسلام</div>
</div>


حَبْط اعمال بى‌‏ارزش‌شدن و بطلان آنهاست؛ يعنى آنچه به‌عنوان اسلام انجام داده‌‏اند طبعاً بايد براى آنان در دنيا و آخرت نتيجه داشته باشد، اما خداوند صريحاً بر اعمالشان خط بطلان مى‌‏كشد و آنها را در دنيا و آخرت بى‏‌ارزش مى‏‌خواند. اين به آن معناست كه كفار در اثر برخى نيكى‏‌هايشان لااقل در دنيا جزاى آن‌ها را خواهند ديد، ولى منكران [[امامت]] نه‌تنها در آخرت دست خالى خواهند بود كه در دنيا هم به‌عنوان جزاى خيراتشان چيزى به آنان داده نمى‏‌شود و اين به خاطر حبط اعمالشان در اثر انكار [[ولایت ائمه علیهم السلام|ولايت]] است.
<div style="display: flex; gap: 20px; flex-wrap: wrap; margin-bottom: 20px;">
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 آیات قرآنی غدیر (۶ آیه)</div>
* [[آیه تبلیغ (مائده: ۶۷) - نزول در غدیر]]
* [[آیه اکمال (مائده: ۳) - اتمام نعمت]]
* [[آیه سأل سائل (معارج) - عذاب برای منکران]]
* [[آیه ولایت (مائده: ۵۵) - انحصار ولایت]]
* [[آیه اولی الامر (نساء: ۵۹) - وجوب اطاعت]]
* [[آیه اینما تولوا (نساء: ۱۱۵) - ولایت مداری]]
</div>


====آتش جهنم====
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
این عذاب سزاى كسى است كه پس از عمرى مسلمانى مرتد شود. ولى توصيف اين عذاب در كلام پيامبر صلى الله عليه و آله حاكى از غضب فوق‏‌العاده الهى نسبت به چنين كسانى است. آن حضرت سه نكته درباره عذاب اين گروه با اقتباس از قرآن فرموده است:
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 احادیث متواتر غدیر (۱۲ حدیث)</div>
* [[حدیث غدیر خم - الفاظ و متن کامل]]
* [[حدیث ثقلین (کتاب الله و عترتی)]]
* [[حدیث منزلت (انت منی بمنزله هارون)]]
* [[حدیث سفینه (سفینة النجاة)]]
* [[حدیث اثنا عشر خلیفه]]
* [[حدیث لو کان البحر مداداً]]
* [[حدیث مدینة العلم]]
* [[حدیث کساء]]
* [[حدیث لوح]]
* [[حدیث وصایت]]
* [[حدیث غدیر در صحاح سته]]
* [[حدیث غدیر در مسانید اهل سنت]]
</div>


* {{متن عربی|خالِدُونَ}}: هميشه در جهنم خواهند بود و از آن خلاصى ندارند، يعنى هيچ دستمايه‌اى براى [[بهشت]] ندارند.
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
* {{متن عربی|لا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذابُ}}: در عذاب آنان تخفيف داده نمى‏‌شود و گويا هيچ شفاعتى درباره آنان پذيرفته نخواهد شد.
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 راویان و محدثان غدیر (۱۱۰ صحابه)</div>
* {{متن عربی|وَ لا هُمْ يُنْظَرُونَ}}: به آنان مهلت داده نمى‏‌شود؛ چه در رفتن به‌سوى جهنم كه به آنان اجازه هيچ‌گونه توقفى داده نمى‏‌شود و چه در داخل [[جهنم]] كه لحظه‌‏اى عذاب قطع نمى‏‌شود.
* [[صحابه راوی حدیث غدیر - فهرست کامل]]
* [[زید بن ارقم - راوی اصلی]]
* [[ابوهریره و سلمان فارسی]]
* [[ام سلمه و عایشه - راویان زن]]
* [[حسان بن ثابت - شعر غدیر]]
* [[جابر بن عبدالله انصاری]]
* [[ابوذر غفاری]]
* [[عمار یاسر]]
* [[مقداد بن اسود]]
* [[عبدالله بن عباس]]
* [[عبدالله بن مسعود]]
* [[ابو سعید خدری]]
</div>


== پانویس ==
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
{{پانویس}}
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 کتاب‌شناسی غدیر (۲۰ عنوان اصلی)</div>
* [[الغدیر فی الکتاب و السنة و الادب - علامه امینی (۱۱ جلد)]]
* [[عبقات الانوار فی امامة الائمة الاطهار (۱۲ جلد)]]
* [[نفحات الازهار فی خلاصة عبقات الانوار]]
* [[احقاق الحق و ازهاق الباطل (۳۰ جلد)]]
* [[فرهنگ غدیر (آیت‌الله جوادی آملی)]]
* [[موسوعة الغدیر (الغدیر الصغیر)]]
* [[غدیر در قرآن (سید محمدباقر موحد)]]
* [[حدیث غدیر (محمد رضا حکیمی)]]
* [[الغدیر و المعارضون]]
* [[المراجعات (سید شرف الدین)]]
* [[النص و الاجتهاد]]
* [[اقبال الاعمال (سید بن طاووس)]]
* [[کشف الیقین (علامه حلی)]]
* [[نهج الحق]]
* [[الصحیح من سیرة النبی الاعظم]]
* [[الغدیر فی التراث الاسلامی]]
* [[بحار الانوار (باب غدیر)]]
* [[وسائل الشیعه (ابواب غدیر)]]
* [[مستدرک الوسائل]]
* [[الجوامع الرواییه درباره غدیر]]
</div>


==منابع==
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
{{منابع}}
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 شعر و ادبیات غدیر (شاعران برجسته)</div>
* '''اسرار غدیر'''؛ محمدباقر انصاری، تهران: نشر تک، ۱۳۸۴ش.
* [[قصیده عینیه دعبل خزاعی - متن کامل]]
* '''غدیر در قرآن، قرآن در غدیر'''؛ محمدباقر انصاری، قم: انتشارات دلیل ما، ۱۳۸۷ش.
* [[امرؤالقیس و اولین شعر غدیر]]
* '''مناقب آل ابی‌طالب'''؛ محمد بن علی بن شهرآشوب مازندرانی، تحقیق: محمدحسین آشتیانی و سید هاشم رسولی محلاتی، قم: مؤسسه انتشارات علامه، ۱۳۷۹ق.
* [[حسان بن ثابت - شعر روز غدیر]]
{{پایان منابع}}
* [[کمیت اسدی و قصیده هاشمیات]]
[[رده:قرآن و غدیر]]
* [[فرزدق]]
* [[دعبل خزاعی]]
* [[سید حمیری]]
* [[متنبی]]
* [[شریف رضی]]
* [[شریف مرتضی]]
* [[قطب الدین راوندی]]
* [[ابن ابی الحدید]]
* [[شاعران غدیریه‌سرا در قرن اول]]
* [[شعر غدیر در عصر صفوی]]
* [[شاعران معاصر غدیر (فارسی)]]
* [[شاعران معاصر غدیر (عربی)]]
* [[غدیر در شعر انقلاب اسلامی]]
* [[سروده‌های امام خمینی درباره غدیر]]
* [[غدیر در ادبیات کودک و نوجوان]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 شبهات و پاسخ‌های علمی</div>
* [[شبهات وهابیون درباره غدیر (مستند)]]
* [[پاسخ به اشکال عدم نقل در صحاح سته]]
* [[آیا غدیر ساختگی است؟ نقد و بررسی]]
* [[پاسخ به شبهه جعلی بودن روایت غدیر]]
* [[شبهه خلط بین ولایت و خلافت]]
* [[پاسخ‌های علامه امینی به شبهات]]
* [[نقد دیدگاه ابن تیمیه درباره غدیر]]
* [[پاسخ به شبهه حدیث غدیر و حدیث منزلت]]
* [[تحریف‌زدایی از واقعه غدیر]]
* [[بررسی سندی حدیث غدیر در منابع اهل سنت]]
* [[قول مشهور و مجهول در حدیث غدیر]]
* [[پاسخ به شبهه عدم نقل در بخاری و مسلم]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 جغرافیا و مکان غدیر</div>
* [[غدیر خم - موقعیت جغرافیایی دقیق]]
* [[مسیر حجه الوداع و توقف در غدیر]]
* [[فاصله مکه تا غدیر و جحفه]]
* [[نخلستان غدیر و ویژگی‌های آن]]
* [[مسجد غدیر در طول تاریخ]]
* [[بقع غدیر (محل سخنرانی پیامبر)]]
* [[آب‌انبار غدیر]]
* [[وضعیت فعلی غدیر خم]]
* [[گردشگری مذهبی در غدیر]]
* [[عکس‌های هوایی از منطقه غدیر]]
* [[نقشه‌های تاریخی غدیر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 خطابه و محتوای غدیر</div>
* [[خطابه پیامبر در غدیر خم - متن کامل]]
* [[ترجمه و شرح کامل خطبه غدیر]]
* [[جمله کلیدی «من کنت مولاه فهذا علی مولاه»]]
* [[تأکیدات سه‌گانه پیامبر در غدیر]]
* [[خطبه غدیر در منابع شیعه]]
* [[خطبه غدیر در منابع اهل سنت]]
* [[اسناد خطبه غدیر]]
* [[مفاهیم کلیدی خطبه غدیر]]
* [[تحلیل بلاغی خطبه غدیر]]
* [[مقایسه خطبه غدیر با خطبه‌های دیگر پیامبر]]
* [[شرح واژگان دشوار خطبه غدیر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 شخصیت‌های مرتبط با غدیر</div>
* [[حضرت علی (ع) در روز غدیر]]
* [[فاطمه زهرا (س) و جایگاه غدیر]]
* [[اصحاب خاص پیامبر در غدیر]]
* [[مخالفان غدیر از صحابه]]
* [[امام حسن (ع) و احیای غدیر]]
* [[امام حسین (ع) و قیام عاشورا در دفاع از غدیر]]
* [[امام سجاد (ع) و خطبه شام]]
* [[امام باقر (ع) و تبیین غدیر]]
* [[امام صادق (ع) و حدیث غدیر]]
* [[امام رضا (ع) و مناظرات غدیر]]
* [[علامه امینی و احیای غدیر]]
* [[سید شرف الدین عاملی]]
* [[آیت‌الله العظمی بروجردی و غدیر]]
* [[امام خمینی و پیام غدیر]]
* [[مقام معظم رهبری و غدیر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 احکام و اعمال عید غدیر</div>
* [[روزه عید غدیر - فضیلت و حکم]]
* [[اعمال مستحب روز هجدهم ذی‌الحجه]]
* [[غسل مخصوص روز غدیر]]
* [[زیارت امیرالمؤمنین در روز غدیر]]
* [[نماز مخصوص شب و روز غدیر]]
* [[دعاهای وارد شده در روز غدیر]]
* [[سنت پیمان بستن در روز غدیر]]
* [[احکام نذر و هدیه در روز غدیر]]
* [[اهدای طعام و افطاری در غدیر]]
* [[تبریک و تهنیت در عید غدیر]]
* [[مکروهات روز غدیر]]
* [[سیره معصومین در روز غدیر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 غدیر در سایر ادیان و مذاهب</div>
* [[غدیر در منابع اهل سنت (مستندات)]]
* [[دیدگاه اباضیه و زیدیه درباره غدیر]]
* [[یادکرد غدیر در متون مسیحی]]
* [[غدیر از نگاه مستشرقان]]
* [[تحلیل تاریخی غدیر در غرب]]
* [[کتاب‌های مستشرقان درباره غدیر]]
* [[غدیر در منابع یهودی]]
* [[نظریه‌های شرق‌شناسان درباره غدیر]]
* [[پژوهش‌های دانشگاهی غرب درباره غدیر]]
* [[مستشرقانی که به صحت غدیر اعتراف کردند]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 پیامدهای سیاسی و اجتماعی غدیر</div>
* [[پیامدهای فوری غدیر در حکومت نبوی]]
* [[تأثیر غدیر بر جانشینی پس از پیامبر]]
* [[غدیر و شکل‌گیری هویت تشیع]]
* [[جریان‌شناسی سقیفه در برابر غدیر]]
* [[انکار غدیر - علل و عوامل تاریخی]]
* [[احیای غدیر در دوره‌های مختلف]]
* [[غدیر در عصر صفوی]]
* [[غدیر در انقلاب اسلامی ایران]]
* [[روز جهانی غدیر]]
* [[جشنواره‌ها و همایش‌های بین‌المللی غدیر]]
* [[تأثیر غدیر بر تمدن اسلامی]]
* [[غدیر و حقوق بشر معاصر]]
</div>
</div>
 
<div style="text-align: center; margin-top: 20px; padding-top: 15px; border-top: 1px solid #cdeef0;">
<span style="color: #14b8a6; font-size: 13px;">✦ ✦ ✦ دانشنامه تخصصی غدیرشناسی (بیش از ۲۰۰ مدخل تخصصی) ✦ ✦ ✦</span>
</div>
</div>
 
<div style="background: #f4fbfd; border-radius: 20px; padding: 15px; text-align: center; font-size: 12px; color: #2c7a7b; margin-top: 20px;">
صبح نجف ✦ ویکی تخصصی امیرالمؤمنین علیه السلام ✦ مرجع تخصصی غدیرشناسی
</div>
 
<div style="background: #f0fafc; border-radius: 28px; padding: 20px 15px; margin: 30px 0 25px 0; border: 1px solid #bce0e8;">
<div style="text-align: center; margin-bottom: 25px;">
<div style="font-size: 32px; color: #0d9488;">📜 دانشنامه خطبه غدیر 📜</div>
<div style="font-size: 14px; color: #2c7a7b; margin-top: 8px;">شرح، تفسیر، تحلیل و بررسی کامل خطبه پیامبر (ص) در غدیر خم</div>
</div>
 
<div style="display: flex; gap: 20px; flex-wrap: wrap; margin-bottom: 20px;">
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 متن و ترجمه خطبه غدیر</div>
* [[متن کامل خطبه غدیر (عربی)]]
* [[ترجمه فارسی خطبه غدیر (روان)]]
* [[ترجمه خطبه غدیر به زبان انگلیسی]]
* [[ترجمه خطبه غدیر به زبان اردو]]
* [[مقایسه ترجمه‌های مختلف خطبه غدیر]]
* [[نسخه‌شناسی خطبه غدیر در منابع کهن]]
* [[خطبه غدیر در کتاب «الاحتجاج» طبرسی]]
* [[خطبه غدیر در کتاب «اقبال الاعمال»]]
* [[خطبه غدیر در کتاب «مصباح المتهجد»]]
* [[اختلافات متنی خطبه غدیر در منابع]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 شأن نزول و زمینه‌های خطبه</div>
* [[زمینه‌های تاریخی نزول آیه تبلیغ]]
* [[زمان و مکان دقیق ایراد خطبه]]
* [[وضعیت جوی و مکانی غدیر خم]]
* [[تعداد حاضران در خطبه غدیر]]
* [[نزول آیه اکمال پس از خطبه]]
* [[نقش جبرئیل در ابلاغ پیام غدیر]]
* [[ترس پیامبر از مخالفت‌ها]]
* [[وعده الهی به حفظ پیامبر]]
* [[شرایط سخت سفر حجه الوداع]]
* [[اهمیت آخرین حج پیامبر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 ساختار و اجزای خطبه غدیر</div>
* [[بخش اول: حمد و ثنای الهی]]
* [[بخش دوم: شهادت به رسالت]]
* [[بخش سوم: ابلاغ امانت الهی]]
* [[بخش چهارم: معرفی جانشین (علی علیه السلام)]]
* [[بخش پنجم: فضایل و مناقب امیرالمؤمنین]]
* [[بخش ششم: تهدید مخالفان و منکران]]
* [[بخش هفتم: بیعت گرفتن از حاضران]]
* [[بخش هشتم: دعای پایانی پیامبر]]
* [[واکاوی ساختار خطابه در خطبه غدیر]]
* [[سیر منطقی استدلال‌ها در خطبه]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 شرح واژگان کلیدی خطبه</div>
* [[شرح واژه «مولای» در خطبه غدیر]]
* [[معنای «اولی بالمؤمنین من انفسهم»]]
* [[شرح واژه «اخوة» و برادری در خطبه]]
* [[معنای «وزیر» در خطبه غدیر]]
* [[شرح واژه «خلیفة» در منابع اسلامی]]
* [[واژه «امام» در خطبه غدیر]]
* [[معنای «قوام» و استواری دین]]
* [[شرح «حجة الله» در کلام پیامبر]]
* [[واژه «صادقین» و اشاره به اهل بیت]]
* [[شرح استعارات و تشبیهات خطبه]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 فضایل امیرالمؤمنین در خطبه</div>
* [[مقام «اخوة» پیامبر با علی در غدیر]]
* [[منزلت هارونی علی نسبت به پیامبر]]
* [[علم و دانش ویژه علی در خطبه غدیر]]
* [[مقام قضاوت و داوری در کلام پیامبر]]
* [[شجاعت و فداکاری علی (ع)]]
* [[سبقت در اسلام و ایمان]]
* [[همسری با فاطمه زهرا (س)]]
* [[حضور در غزوات و فتح‌ها]]
* [[طهارت و عصمت در کلام پیامبر]]
* [[محبت علی (ع) و پاداش الهی]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 شرح و تفسیر خطبه غدیر</div>
* [[تفسیر جامع خطبه غدیر (علامه مجلسی)]]
* [[شرح خطبه غدیر (سید رضی)]]
* [[تفسیر خطبه غدیر (علامه طباطبایی)]]
* [[شرح تحلیلی خطبه غدیر (شهید مطهری)]]
* [[تفسیر موضوعی خطبه غدیر]]
* [[شرح عرفانی خطبه غدیر]]
* [[نکات بلاغی و ادبی خطبه غدیر]]
* [[تفسیر تطبیقی خطبه غدیر (شیعه و سنی)]]
* [[شرح خطبه غدیر (ابن ابی الحدید)]]
* [[آرای مفسران معاصر درباره خطبه غدیر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 اهل سنت و خطبه غدیر</div>
* [[خطبه غدیر در صحاح سته]]
* [[خطبه غدیر در مسند احمد بن حنبل]]
* [[خطبه غدیر در سنن ترمذی]]
* [[خطبه غدیر در سنن ابن ماجه]]
* [[دیدگاه ابن تیمیه درباره خطبه غدیر]]
* [[نظر ابن حجر عسقلانی]]
* [[دیدگاه ذهبی]]
* [[نظر آلوسی در تفسیر روح المعانی]]
* [[خطبه غدیر در منابع معتبر اهل سنت]]
* [[محدثان سنی که خطبه غدیر را نقل کرده‌اند]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 سندشناسی خطبه غدیر</div>
* [[اسناد خطبه غدیر در منابع شیعه]]
* [[اسناد خطبه غدیر در منابع اهل سنت]]
* [[راویان خطبه غدیر (فهرست ۱۱۰ نفره)]]
* [[بررسی وثاقت راویان خطبه غدیر]]
* [[طریق‌های نقل خطبه غدیر]]
* [[نسخه‌های خطی خطبه غدیر]]
* [[تحلیل سندی خطبه غدیر]]
* [[مقایسه طرق شیعه و سنی]]
* [[ارزیابی انتقادی اسناد خطبه]]
* [[قطعیت صدور خطبه غدیر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 خطبه غدیر در هنر و رسانه</div>
* [[خطبه غدیر در نقاشی و خوشنویسی]]
* [[فیلم‌های مستند درباره خطبه غدیر]]
* [[پویانمایی خطبه غدیر برای کودکان]]
* [[خطبه غدیر در آثار نمایشی]]
* [[موشن گرافی خطبه غدیر]]
* [[خطبه غدیر در رسانه ملی]]
* [[پادکست‌های شرح خطبه غدیر]]
* [[اینفوگرافی خطبه غدیر]]
* [[خطبه غدیر در شبکه‌های اجتماعی]]
* [[بازی‌های رایانه‌ای با موضوع غدیر]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 مقایسه خطبه غدیر با خطبه‌های دیگر</div>
* [[مقایسه خطبه غدیر و خطبه شقشقیه]]
* [[خطبه غدیر و خطبه فدکیه حضرت زهرا]]
* [[مقایسه با خطبه امام حسین در منا]]
* [[خطبه غدیر و خطبه امام سجاد در شام]]
* [[مقایسه سبک خطابه پیامبران]]
* [[خطبه غدیر و خطبه قاصعه]]
* [[وجوه اشتراک خطبه غدیر و خطبه متقین]]
* [[مقایسه ساختاری با نامه ۵۳ نهج‌البلاغه]]
* [[تفاوت‌های اسلوب خطبه غدیر با خطبه‌های جاهلی]]
* [[تأثیر خطبه غدیر بر خطابه‌های بعدی]]
</div>
 
<div style="flex: 1; min-width: 250px; background: #ffffff; border-radius: 18px; padding: 18px; border: 1px solid #d0ecee;">
<div style="border-right: 3px solid #14b8a6; padding-right: 10px; font-weight: 600; color: #0d9488; margin-bottom: 12px; font-size: 16px;">🔹 کتب مستقل درباره خطبه غدیر</div>
* [[کتاب «شرح خطبه غدیر» (علامه امینی)]]
* [[کتاب «الغدیر و الخطبه الغدیریه»]]
* [[کتاب «خطبه غدیر؛ تحلیل و بررسی»]]
* [[کتاب «صدای ولایت» شرح خطبه غدیر]]
* [[کتاب «غدیر در آینه خطبه»]]
* [[کتاب «فرهنگ خطبه غدیر»]]
* [[کتاب «اسناد خطبه غدیر»]]
* [[کتاب «شرح جامع خطبه غدیر» (۱۰ جلد)]]
* [[کتاب «خطبه غدیر؛ از متن تا تفسیر»]]
* [[کتاب «واژه‌نامه خطبه غدیر»]]
</div>
</div>
 
<div style="text-align: center; margin-top: 20px; padding-top: 15px; border-top: 1px solid #cdeef0;">
<span style="color: #14b8a6; font-size: 13px;">✦ ✦ ✦ مرجع تخصصی شرح و تفسیر خطبه غدیر (بیش از ۱۱۰ مدخل علمی) ✦ ✦ ✦</span>
</div>
</div>

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵، ساعت ۰۰:۴۹

صبح نجف
ویکی تخصصی امیرالمؤمنین امام علی (علیه السلام)
▸ نور علم در سایه ولایت ◂

📖 سیره و زندگی امیرالمؤمنین علی (ع)

💎 نهج‌البلاغه و حکمت‌های علوی

⭐️ غدیر خم ⭐️
عیدالله الاکبر | اکمال دین و اتمام نعمت | مهم‌ترین واقعه تاریخ اسلام
🔹 کتاب‌شناسی غدیر (۲۰ عنوان اصلی)

✦ ✦ ✦ دانشنامه تخصصی غدیرشناسی (بیش از ۲۰۰ مدخل تخصصی) ✦ ✦ ✦

صبح نجف ✦ ویکی تخصصی امیرالمؤمنین علیه السلام ✦ مرجع تخصصی غدیرشناسی

📜 دانشنامه خطبه غدیر 📜
شرح، تفسیر، تحلیل و بررسی کامل خطبه پیامبر (ص) در غدیر خم

✦ ✦ ✦ مرجع تخصصی شرح و تفسیر خطبه غدیر (بیش از ۱۱۰ مدخل علمی) ✦ ✦ ✦